Wymiana sprzęgła w samochodzie ciężarowym Scania R 450

2020-04-01 / LuK

Wymiana sprzegla Scania_Zdj1_1634.jpg
Wymiana sprzegla Scania_Zdj3_1634.jpg
Wymiana sprzegla Scania_Zdj5_1634.jpg
Wymiana sprzegla Scania_Zdj7_1634.jpg
Wymiana sprzegla Scania_Zdj8_1634.jpg
Wymiana sprzęgła przeprowadzona w Bosch- i Q-Serwisie Auto-Bodex w Miastku.
​​​​​​​
Ze względu na sporo pytań dotyczących weryfikacji elementów sprzęgła oraz problemów diagnostycznych, Schaeffler prowadzi  szereg szkoleń teoretyczno-praktycznych oraz wymian elementów sprzęgła z naszymi wskazówkami.
Takiej wymiany sprzęgła dokonaliśmy w samochodzie Scania R 450 z przebiegiem 595 000 km. Zgłoszonym problemem był szum z okolicy obudowy sprzęgła i stuki podczas zmiany biegów.
Bez względu na wynik  weryfikacji, zdecydowano się na  wymianę kompletnego sprzęgła, profilaktycznie przy przebiegu około 600 000 km.
Wymiana sprzegla Scania_Zdj1_817.jpg

Ten ciągnik siodłowy Scania jest wyposażony w zrobotyzowaną skrzynię biegów [zdj. obok], której komputer sterujący, po wymianie sprzęgła wymaga przyuczenia dla parametrów nowego sprzęgła. Jednak w tym pojeździe przyuczenia dokonywane są samoczynnie podczas pierwszej jazdy próbnej.

Układ wysprzęglający odpowiedzialny jest między innymi za tzw. napięcie wstępne, czyli permanentny kontakt łożyska oporowego z końcówkami sprężyny talerzowej docisku sprzęgła. Brak prawidłowego napięcia wstępnego skutkuje wycieraniem się końcówek sprężyny talerzowej, pierścienia pomocniczego, który przytwierdza do niej łożysko oporowe, które w tym przypadku ulega przedwczesnemu zużyciu.
Wymiana sprzegla Scania_Zdj2_817.jpg

​​​​​​​Oprócz elementów układu wysprzęglającego należy skontrolować stan powierzchni ciernej koła zamachowego.
Podczas demontażu skrzyni biegów wystąpił problem związany z brakiem możliwości wypięcia łożyska oporowego z docisku [zdj. obok].

Wymiana sprzegla Scania_Zdj3_817.jpg

​​​​​​​Powodem tego było duże napięcie w układzie wysprzęglającym , spowodowane odziaływaniem siłownika sprzęgła. W tym pojeździe siłownik zintegrowany jest z agregatem sterującym sprzęgłem, dlatego musieliśmy ten zespół odkręcić od obudowy skrzyni biegów [zdj. obok].

Wymiana sprzegla Scania_Zdj4_817.jpg

Po zdemontowaniu skrzyni biegów poddano weryfikacji elementy sprzęgła i części z nim współpracujące. 
Stan powierzchni ciernej koła zamachowego nie posiadał śladów uszkodzeń mechanicznych, termicznych oraz zużycia eksploatacyjnego [zdj. obok].

Wymiana sprzegla Scania_Zdj5_817.jpg

Koło zamachowe zostało tylko oczyszczone i odtłuszczone. Okładziny [zdj. obok] na tarczy sprzęgła nie osiągnęły pełnego zużycia oraz nie nosiły śladów przeciążeń cieplnych, tłumik drgań skrętnych też nie posiadał ponadnormatywnych luzów. Taki stan tłumika świadczy o prawidłowej pracy silnika i  prawidłowym funkcjonowaniu układu sterującego pracą sprzęgła.

Wymiana sprzegla Scania_Zdj6_817.jpg

Stan wielowypustu w piaście tarczy [zdj. powyżej] i na wałku sprzęgłowym [zdj. obok] nie posiadał śladów nadmiernego zużycia.

Wymiana sprzegla Scania_Zdj7_817.jpg

Ponadto nie stwierdzono luzów na łożyskowaniu wałka sprzęgłowego w  skrzyni biegów. Natomiast zweryfikowano niewielki luz (zużycie) na wielowypuście wewnętrznym tarczy sprzęgła (połączenie piasty z tłumikiem drgań skrętnych) [zdj. obok], co potwierdziło zgłoszony delikatny stuk podczas zmiany biegów.

Wymiana sprzegla Scania_Zdj8_817.jpg

Powierzchnia płyty dociskowej docisku sprzęgła bez śladów przeciążeń termicznych i zużycia mechanicznego. W docisku stwierdzono wytarcie końcówek sprężyny talerzowej [zdj. obok], co wskazywało na zużycie jednego z elementów układu wysprzęglającego. Na ten problem wskazywała minimalnie podwyższona głośność pracy łożyska oporowego .

Wymiana sprzegla Scania_Zdj9_817_1.jpg

Po dokonaniu kontroli elementów układu wysprzęglającego stwierdzono luz na osi widełek przenoszących siłę na łożysko oporowe [zdj. obok].
​​​​​​​W związku z powyższym wymieniono docisk, tarczę i łożysko oporowe sprzęgła oraz widełki.

Wymiana sprzegla Scania_Zdj10_817.jpg

Powodem permanentnie występującego szumu było uszkodzenie łożyska podporowego wałka sprzęgłowego w kole zamachowym, które posiadało duży luz [zdj.obok]. Łożysko podporowe wałka sprzęgłowego zostało osadzone w gnieździe  koła zamachowego za pomocą tulei, opartej o jego bieżnię zewnętrzną.

Tarczę zamontowano z użyciem trzpienia centrującego, aby ułatwić wsunięcie wałka sprzęgłowego i nie dopuścić do powstania naprężeń w części nośnej okładzin ciernych i piaście. Do pierwszego uruchomienia sprzęgła, utrzymujące się naprężenia mogą uszkodzić tarczę. Ponadto ustawienie tarczy w osi sprzęgła ułatwia osadzenie wałka sprzęgłowego. W przypadku nieosiowości, wałkiem sprzęgłowym uderzamy w czoła klinów piasty, powodując ich spęczenia, a w konsekwencji brak płynnego przesuwania się tarczy na wałku podczas załączenia sprzęgła.

​​​​​​​Po wykonaniu montażu części zgodnie z technologią LuK i zaleceniami producenta pojazdu, wykonano jazdę próbną (automatyczne przyuczenia w komputerze sterującym). Nie stwierdzono żadnych nieprawidłowości, więc samochód został dopuszczony do dalszej eksploatacji.